U zoekt snel een mooie foto voor uw website, uw nieuwsbrief of de Facebookpagina van uw zaak, kopieert er een uit Google Afbeeldingen en klaar. Maanden later ligt er een aanmaning van een fotograaf in uw bus.
Dat gaat snel en lijkt onschuldig, maar het kan duur uitvallen. Hieronder leest u waarom een foto op het internet niet zomaar van u is, wat het kan kosten en hoe u dit vermijdt.
Elke originele foto is automatisch beschermd door het auteursrecht. Dat de foto zonder enige waarschuwing online staat, verandert daar niets aan. Alleen de fotograaf, of wie zijn rechten heeft, mag beslissen of de foto gekopieerd en op een website getoond wordt (art. XI.165 WER). U hebt dus vooraf toestemming nodig.
Die bescherming duurt lang: tot zeventig jaar na het overlijden van de fotograaf (art. XI.166 WER).
Veel ondernemers denken dat enkel "mooie" of artistieke foto's beschermd zijn. Dat klopt niet. Het Europese Hof van Justitie oordeelde in het arrest Painer (1 december 2011, C-145/10) dat een foto beschermd is zodra de fotograaf er zijn eigen creatieve keuzes in heeft gemaakt. Ook een foto van een gebouw, een product of een sfeerbeeld kan dus perfect beschermd zijn.
In het arrest Renckhoff (7 augustus 2018, C-161/17) had een leerlinge een foto van het internet gebruikt voor een schoolpresentatie en die op de website van haar school gezet. Het Hof van Justitie oordeelde dat daarvoor opnieuw toestemming nodig was, ook al stond de foto al met toestemming online op een andere website.
Dat de foto vrij toegankelijk was, helpt u dus niet. Bovendien moet u de naam van de fotograaf vermelden: laat u die weg, dan schendt u ook zijn recht om als maker erkend te worden (art. XI.165, § 2 WER).
De fotograaf kan een vergoeding vragen voor alle schade die hij door het gebruik van zijn foto lijdt. Kan die schade niet precies berekend worden, dan bepaalt de rechter een redelijk bedrag. Was u te kwader trouw, dan kan hij zelfs de winst opeisen die u met de foto maakte (art. XI.335 WER).
Bovendien kan de rechter u verplichten de foto te verwijderen (art. XI.334 WER). Wie bewust en met kwade bedoelingen foto's gebruikt, kan zelfs strafrechtelijk vervolgd worden voor namaak (art. XI.293 WER).
In de praktijk stellen we vast dat de Belgische rechtbanken de tarieven van beheersvennootschap SOFAM gebruiken om de schadevergoeding te bepalen.
Een foto die op het internet staat, is niet vrij te gebruiken, ook niet voor de website van uw zaak. Wie zijn beelden zelf laat maken of via een licentie koopt, en daar het bewijs van bewaart, vermijdt aanmaningen, schadevergoeding en het verwijderen van beelden.
Vragen inzake auteursrecht op foto's? Contacteer mij via b.backx@backx-law.be
Benny Backx